Qishki tog‘ uchun kiyim: sovuqda asosiy muammo ayoz emas
Qishki sayrda eng ko‘p takrorlanadigan manzara: odam mashinadan qalin kurtka bilan tushadi, 20 daqiqadan keyin terlaydi, to‘xtaganda esa muzlay boshlaydi. Muammo kiyimning kamligida emas — uni boshqarishda.
Asosiy tamoyil: quruq qol
Issiqlikni tana ishlab chiqaradi, kiyim esa uni ushlab turadi. Ammo namlik bu tizimni buzadi: ho‘l mato issiqlikni quruq matodan o‘nlab marta tezroq olib ketadi. Shuning uchun qishdagi birinchi qoida ayozdan himoyalanish emas, terlamaslikdir.
Amaliy xulosa: yo‘lga chiqayotganda biroz sovqotadigan darajada kiyining. Dastlabki 10 daqiqadan keyin tana o‘zi isiydi. Boshidan issiq boshlagan odam yarim soatdan keyin yechinishga majbur bo‘ladi.
Qatlamlar tizimi
1. Ichki qatlam (namlikni boshqarish). Tanaga yopishib turadigan, terni teridan uzoqqa olib ketadigan yupqa qatlam. Material: sintetik yoki merinos jun. Paxta taqiqlanadi — namlikni shimadi, ushlab qoladi va to‘g‘ridan-to‘g‘ri sovqotishga sabab bo‘ladi.
2. O‘rta qatlam (issiqlik). Flis, yupqa parqu kurtka yoki sintetik to‘ldirilgan jilet. Bu qatlamning vazifasi havoni ushlab turish — issiqlikni mato emas, havo qatlamlari beradi.
3. Tashqi qatlam (himoya). Shamol va suv o‘tkazmaydigan qobiq. Nafas oluvchi membrana (Gore-Tex va analoglari) terning bug‘ holida chiqishiga imkon beradi.
Muhim tafsilot: harakatlanayotganda o‘rta qatlamni yeching, to‘xtaganda darhol kiying. To‘xtash joyidagi birinchi ish — issiq qatlamni kiyish, suv ichish emas.
Qo‘l-oyoqlar
Tana soviganda qonni markazga yig‘adi, shuning uchun qo‘l va oyoq birinchi bo‘lib issiqlikni yo‘qotadi.
- Oyoq: jun paypoq (bir juft, qalin; ikki yupqa paypoq ko‘pincha siqib, qon aylanishini yomonlashtiradi). Poyabzal tor bo‘lmasligi kerak — barmoqlarning qimirlashi issiqlik demakdir.
- Qo‘l: qo‘lqopdan tashqari zaxira juft. Ho‘l qo‘lqop qo‘lqopsizlikdan yomonroq.
- Bosh: issiqlik yo‘qotishning katta qismi boshdan ketadi; shapka va bo‘yinbog‘ (buff) eng yengil va eng samarali narsalar.
Qishga xos boshqa narsalar
- Ko‘zoynak. Qor quyoshni aks ettiradi; qorli yonbag‘irda bir necha soat ko‘zoynaksiz qolish ko‘zni jiddiy kuydirishi mumkin.
- Termos. Sovuq suv ichgingiz kelmaydi va natijada suvsizlanasiz. Issiq ichimlik qishda suyuqlik iste’molini ikki baravar oshiradi.
- Zaxira quruq kiyimlar to‘plami mashinada qolsin — qaytishda kiyimni almashtirish kechasi kasal bo‘lmaslik demakdir.
- Kun qisqa. Dekabrda soat 17 da qorong‘i tushadi. Fonar sumkada, marshrut esa erta boshlanish bilan rejalashtirilishi kerak.
- Geytr (oyoq qoplamasi) chuqur qorda poyabzalga qor to‘lishining oldini oladi — arzon va juda foydali narsa.
Qachon orqaga qaytish kerak
Qishda orqaga qaytish qarori yozdagidan ertaroq qabul qilinadi. Uchta aniq signal: titroq to‘xtamaydi, qo‘l-oyoq sezgisi pasayadi, guruh tezligi rejalashtirilgandan ancha past tushib ketgan. Ulardan biri bo‘lsa, maqsad endi cho‘qqi emas, mashinadir.
Qishda qaysi marshrutlar ma’noga ega ekani haqida: Qishda tog‘. Qor ko‘chkisi mavzusi esa alohida: Qor ko‘chkisi xavfsizligi.
O'zingiz his qilmoqchimisiz? Yaqin jo'nashlarni ko'ring.
Turlarni ko'rish