Qış dağı üçün geyim: soyuqda əsas problem şaxta deyil
Qış yürüşündə ən çox təkrarlanan səhnə budur: adam maşından qalın gödəkçə ilə düşür, 20 dəqiqədən sonra tərləyir, dayananda isə donmağa başlayır. Problem geyimin azlığında deyil — idarə olunmasındadır.
Əsas prinsip: quru qal
İstiliyi bədən istehsal edir, geyim isə onu saxlayır. Amma nəm bu sistemi dağıdır: yaş parça istiliyi quru parçadan onlarla dəfə sürətli aparır. Ona görə qışdakı bir nömrəli qayda şaxtadan qorunmaq deyil, tərləməməkdir.
Praktik nəticə: yola düşəndə bir az üşüyəcək qədər geyinin. İlk 10 dəqiqədən sonra bədən özü isinəcək. Əvvəldən isti başlayan adam yarım saat sonra soyunmalı olur.
Qat sistemi
1. Alt qat (nəm idarəsi). Bədənə yapışan, təri dəridən uzağa aparan nazik qat. Material: sintetik və ya merinos yun. Pambıq qadağandır — nəmi udur, saxlayır və birbaşa üşütməyə səbəb olur.
2. Orta qat (istilik). Flis, nazik puxovik və ya sintetik dolğulu jilet. Bu qatın vəzifəsi hava saxlamaqdır — istiliyi verən hava qatlarıdır, parça yox.
3. Üst qat (mühafizə). Küləkkeçirməz və su keçirməyən qabıq. Nəfəs alan membran (Gore-Tex və analoqları) tərin buxar halında çıxmasına imkan verir.
Vacib detal: hərəkət edərkən orta qatı çıxarın, dayananda dərhal geyinin. Dayanacaqda ilk hərəkət — isti qat geyinmək, su içmək deyil.
Ekstremitələr
Bədən soyuyanda qanı mərkəzə yığır, ona görə əl və ayaq ilk itən yerlərdir.
- Ayaq: yun corab (bir cüt, qalın; iki nazik corab çox vaxt sıxıb qan dövranını pisləşdirir). Ayaqqabı sıx olmamalıdır — barmağın oynaması istilik deməkdir.
- Əl: əlcəkdən əlavə ehtiyat cüt. Yaş əlcək əlcəksizlikdən pisdir.
- Baş: istilik itkisinin böyük hissəsi başdan gedir; papaq və boyunluq (buff) ən yüngül və ən effektli əşyalardır.
Qışa xas digər şeylər
- Eynək. Qar günəşi əks etdirir; qarlı yamacda bir neçə saat eynəksiz qalmaq gözü ciddi yandıra bilər.
- Termos. Soyuq suyu içmək istəməzsiniz və nəticədə dehidratasiya olursunuz. İsti içki qışda su qəbulunu ikiqat artırır.
- Ehtiyat quru dəst maşında qalsın — geri dönəndə paltarı dəyişmək gecə xəstələnməmək deməkdir.
- Gün qısadır. Dekabrda saat 17-də qaranlıq düşür. Fənər çantada, marşrut isə erkən başlanğıcla planlanmalıdır.
- Gaiter (ayaq üstlüyü) dərin qarda ayaqqabıya qar dolmasının qarşısını alır — ucuz və çox işə yarayan əşya.
Nə vaxt geri dönmək lazımdır
Qışda geri dönmə qərarı yaydakından erkən verilir. Üç aydın siqnal: titrəmə dayanmır, əl-ayaq hissiyyatı azalır, qrupun sürəti planlaşdırılandan xeyli aşağı düşüb. Bunlardan biri varsa, hədəf artıq zirvə deyil, maşındır.
Qışda hansı marşrutların mənası olduğu haqqında: Qışda dağ. Uçqun mövzusu isə ayrıcadır: Qar uçqunu təhlükəsizliyi.
Oxuduğunuzu yaşamağa hazırsınız? Yaxın tarixlərdəki gedişlərə baxın.
Turlara bax