Yürüş çubuqları: lazımdırmı, necə seçilir, necə istifadə olunur

Yürüş çubuqları çox vaxt "yaşlılar üçündür" deyə kənara qoyulur. Praktikada isə bu, çantadakı ən yaxşı qiymət-fayda nisbəti olan əşyalardan biridir.

Nə verir

• Diz oynağının yükünü azaldır. Enişdə çəkinin bir hissəsi qollara keçir; ölçmələr diz üzərindəki qüvvənin nəzərəçarpacaq dərəcədə — bəzi işlərdə dörddə bir civarında — azaldığını göstərir. Uzun və dik enişdə fərq açıq hiss olunur.
• Tarazlıq verir. Daşlıq, palçıq, çay keçidi və qar üzərində iki əlavə dayaq nöqtəsi deməkdir.
• Ritm qurur. Uzun yürüşdə çubuqla addım daha bərabər olur, dayanma sayı azalır.
• Yan funksiyalar: tarp/çadır dirəyi kimi işlədilir, hündür otda qarşını yoxlamağa yarayır.

Necə seçilir

Bağlama tipi. İki əsas variant var: burma (twist-lock) və qol (lever/flick-lock). Qol tipi soyuqda əlcəklə də açılır və sürüşməyə daha davamlıdır — ilk çubuq üçün daha etibarlı seçimdir.

Material. Alüminium daha ağırdır, amma əyilir və qırılmır — sərt istifadə üçün. Karbon daha yüngüldür, amma yan yükdə qəfil qırıla bilər. Adi yürüş üçün alüminium tamamilə kifayətdir.

Qatlanma. Teleskopik (bir-birinin içinə girən) ucuz və möhkəmdir; Z tipi (üç hissəyə qatlanan) çantaya daha yığcam yerləşir.

Dəstək. Probka və ya EVA köpük tərləyən əldə daha rahatdır. Uzun dəstək dik yamacda əli aşağı sürüşdürüb çubuğu qısaltmadan istifadə etməyə imkan verir.

Uc və halqa. Sərt uc (karbid) qayada tutur; rezin qapaq asfalt və həssas səthlər üçündür. Qar üçün geniş halqa (basket) mütləqdir, palçıqda da işə yarayır.

Uzunluq: sadə qayda

Çubuğun ucunu yerə qoyanda dirsək 90 dərəcə olmalıdır. Bu, düz yolda əsas ölçüdür.

• Qalxarkən 5–10 sm qısaldın — çubuq irəlidə, itələmək üçün.
• Enərkən 5–10 sm uzadın — çubuq öndə, əyləc kimi işləyir.
• Yamacın yan üzü ilə gedirsinizsə, yuxarı tərəfdəki çubuğu qısa, aşağı tərəfdəkini uzun tutun.

İstifadə texnikası

Əli yuxarıdan kəmərə salmaq yanlışdır. Düzgünü: əli aşağıdan yuxarı doğru kəmərin içindən keçirib dəstəyi tutmaq. Beləcə çəki kəmərə düşür, biləyə deyil, və barmaqları sıxmaq lazım gəlmir.

Ritm sadədir: sol ayaq – sağ çubuq, sağ ayaq – sol çubuq. Yorulanda dik yamacda hər iki çubuğu eyni anda qoyub bədəni itələmək də işləyir.

Nə vaxt lazım deyil

Qısa və hamar marşrutda, əl ilə qaya tutmaq lazım gələn yerlərdə və qalabalıq cığırda çubuq mane olur. Belə hissələrdə qatlayıb çantaya bağlayın — ucu aşağı, arxadakı adamın üzünə deyil.

Uzun enişli marşrutlarda faydası ən aydın hiss olunur: Qusar, Kuzun–Laza, Məstdərgah zirvəsi, Kəpəz zirvəsi.